Categorie archief: naaien

Maakbord

tilewallHet Exploratorium is het mooiste Sciencecenter ter wereld. Echt zeker weten doe je dat pas natuurlijk als je ze allemaal bezocht hebt, maar ik bezocht er vele en er kan er geen een tippen aan de op Alcatraz uitkijkende sprankelende maak- en onderzoekfeestplek. Ik was er twee keer en twee keer heb ik met open mond gekeken naar het bord met de verschillende technieken, de “Tile Wall” van Nicole Cartrett, medewerker van het Exploratorium en kunstenaar.

Nu zocht ik al een tijdje naar een mooie slogan die goed vertelt wat we op de Populier de laatste jaren aan het doen zijn. De leerlingen gaan steeds meer maken. Dat wil niet zeggen dat onderzoeken en experimenteren geen onderdeel meer uitmaken van ons programma. Alleen Maken is daar als een belangrijke activiteit bijgekomen. Eigenlijk was het niet zo lastig:

Maak het mee op de Populier!

Laten we vooral niet praten over de kwaliteit van de slogan verder hoor, daar gaat het hier niet om.

Op zondag 10 januari schreef ik een mail naar mijn grote vriend en maakmakker Per-Ivar. Onderwerp: Idee. Met daarin o.a.:

We maken een bord met de slogan erop. Elke letter krijgt een vakje van 12×12 cm. Alle letters moeten even hoog worden: 10 cm en min of meer hetzelfde strakke lettertype. Elke letter wordt gemaakt met een andere techniek.

Per kerende post kreeg ik antwoord: gaan we doen! Daarna mailde ik al mijn collega’s van de hele scienceclub van de Populier. Direct enthousiaste reactie: “Ik doe deze wel!” “Mag ik deze doen?” Zoals dat eigenlijk altijd gaat binnen ons geweldige team.

De beste maker van allemaal, Rolf, deed de technische ondersteuning en opbouw, ik maakte een vel met de verdeling en we gingen aan de slag. Elke dag kwamen er wel een of meer letters los. Sommigen waren gemakkelijk. De 3D-geprinte “P” was een kwestie van downloaden en opplakken en ook de “E” van LEGO ging best snel. Anderen hadden meer voeten in de aarde en kostten een aantal prototypes. Maar, het was een feest! Elke dag een mooie letter erbij, een steeds duidelijker project, gekke ideeën die waar werden gemaakt (licht en beweging), ook wiskunde heeft een plek, harde en zachte technologieën etc., etc., etc. Samen gemaakt!

De technieken op een rijtje (klik op de foto om te vergroten):

IMG_0535De “M” is gemaakt met de vacuümvormer. Eerst is er een letter M vier keer uitgesneden met de lasercutter uit een plaat van 3 mm dik. Die zijn op elkaar geplakt. Daarna zijn de randen wat afgerond met de schuurmachine. Daarna onder de vacuümmachine. Daarbij wordt een laag plastic verwarmd tot het heel zacht is en daarna over de letter getrokken en de lucht wordt eruit gezogen. Dan vormt het plastic zich om de letter heen. Leerlingen gebruiken dit wel om raketten en autootjes te maken, althans de buitenkant.

IMG_0537Een van de favoriete projecten bij Science is “LED-kunstwerken”. Elektriciteit onder de knie krijgen en iets moois maken. Vele gave lampen zijn er de afgelopen door de leerlingen gemaakt. De LED-letter kon niet ontbreken dus. De “A” bestaat uit bijna 50 driekleuren LEDs, Zoveel LEDS trekken een berg stroom: soms meer dan 2,5A

 

 

IMG_0538De “A” van mijn oude duimstok! Opvallend: ik probeerde een nieuwe te kopen bij de lokale ijzerwarenhandel: de gele zijn er niet meer. Meten is natuurlijk heel belangrijk als je iets onderzoekt en iets maakt. Soms kan het snel en hoeft het niet zo nauwkeurig. Dan voldoet een rolmaat of duimstok. Als het nauwkeuriger moet hebben we ook een schuifmaat.

 

 

IMG_0539

Marten Hazelaar is naast een geweldig docent (Docent van het jaar 2003 bijvoorbeeld) ook een kunstenaar. Hij maakt de prachtigste dingen met allerhande grafische technieken. Hier heeft hij de droge naald techniek gebruikt. Deze “K” staat symbool voor de groeiende rol van kunst en “mooi” in de projecten van de leerlingen. En dan is een collega die een zeer verfijnd esthetisch gevoel heeft, heel plezierig.

 

IMG_0540

Op de hiernaast staande foto zie je een vage “H”. Hij is echter geenszins vaag: het zijn 8×8 Neopixels-LEDs. Individueel aanstuurbare gekleurde LEDs aangestuurd door slechts drie lijntjes vanaf de Arduino, de programmeerbare kleine computer die zo belangrijk is in de makerswereld. We gebruiken hier een kleine versie: een Trinket. Die stuurt ook nog ene ander letter aan: de “O”. Leerlingen in de FABklas krijgen Neopixel-les van Rolf.

IMG_0541

Boren! De hele dag door zijn de leerlingen van De Populier dat aan het doen. Grote gaten, kleine gaten, ronde gaten, ellipsvormige gaten (“Houd hem recht!“), nette gaten, slordige gaten. Met een handboormachine of een kolomboor. Zo ook deze “E”.

 

 

 

IMG_0542

De “T” hiernaast is gesoldeerd. Vanaf bijna de allereerste dag dat de leerlingen bij ons komen, doen we dit. In het begin om constructies te maken en later ook om elektrische schakelingen definitief te maken. Het is magisch, het aan elkaar maken van metalen, nog geleidend ook. Een mooie vaardigheid die je echt steeds beter kan als je het vaak doet.

 

 

IMG_0543
Deze “M” ziet er wellicht wat “kinky” uit. De zwarte plastic bandjes die je ziet zijn echter tie-wraps. Een schitterende manier om zaken aan elkaar te maken. En dat moet nog wel eens als je iets aan het maken bent. Soms definitief, soms ook tijdelijk. We hebben altijd een hele grote la tie-wraps in voorraad voor de leerlingen en onszelf.

 

 

IMG_0544Nieten! Naast een welhaast oneindige bron van vrolijke, moedwillige taalmisverstanden (wel nieten of niet nieten) is het een stevige manier om dingen snel te bevestigen. Leerlingen gebruiken dit niet zo vaak. Maar het is fijn om te hebben liggen. Soms is het heel handig: denk aan het snel opspannen van een stukje stof.

 

 

IMG_0545

Er is bijna niemand die kan weerstaan aan dit vrolijke, altijd werkende, je fantasie direct aanzettende speelgoed: LEGO. Al vele jaren doen we mee met de FIRST LEGO league, hebben we een LEGO-extra club die een heel middag geweldige dingen maakt en gebruiken leerlingen het als ze er niet meer uitkomen. Onlangs hebben we een prachtig statusbord gemaakt voor de FABklas van LEGO. Deze “E” is dan ook zeer op zijn plaats hier. Leve LEGO!

 

IMG_0546De “O”. Tja. Die kon natuurlijk niet anders dan aan de wiskunde worden gewijd. En wel aan het mooiste getal dat er bestaat: π. De verhouding tussen de omtrek en de diameter van een cirkel. De meeste mensen weten: π=3,14. Maar er zijn wel wat
meer decimalen dan dat. Het record staat op 12,1 biljoen (‘trillion” in het Amerikaans). zoveel zijn er niet door de lasercutter in  deze O gegraveerd. Maar wat wel heel gaaf is: deze letter draait! Met een steppermotor wordt elke letter doorgedraaid. Ook aangestuurd door de voornoemde Trinket. Het was nog een puzzel om de Neopixels van de “H” en deze motor tegelijkertijd te laten werken. Maar dat lukt Rolf natuurlijk! (klik op dit kleine plaatje voor bewegend beeld.O

IMG_0547

De “P” is gemaakt met drie verschillende soorten spijkers. Het zou wel eens kunnen lijken dat Maker Education gaat om het gebruik van moderne maakapparatuur zoals de 3D-printer en de lasercutter. En die apparaten helpen zeker. Maar het goede, oude handwerk blijft van groot belang. En het netjes inslaan van een spijker vergt concentratie. Je kunnen concentreren, is voor elke maker van belang, dus ook voor onze makende leerlingen. “Mobiel weg!”

 

IMG_0548Met metaal werken is best lastig. Het is hard, je kunt het niet makkelijk lijmen, zagen gaat ook al niet zo fijn. Maar het is een belangrijk “ingrediënt” van ons moderne leven dus je zult je ermee moeten verhouden. Deze “D” is gemaakt van plaatmateriaal. Onze Scienceleerlingen leren daarmee omgaan maar werken ook met zilver, voor het maken van sieraden. Een zilveren “D” was wat aan de dure kant geweest.

 

IMG_0549De “E” is gemaakt met de vinylsnijder. Net als de de 3D-printer en de lasercutter een apparaat dat een digitaal bestand omzet in een fysiek product. Het is echter niet zo’n bekend apparaat als zijn grote broers. En dat is onterecht! Naast stickers kun je er patronen mee maken voor op stof, circuits mee uitsnijden en nog veel meer. Het werkt best eenvoudig: een mesje gaat over materiaal heen dat heen en weer langs het mesje getrokken wordt.

 

IMG_0550De “P” van Populier is gemaakt met de 3D-printer. Vaak gezien als de ster van Maker Education (wij zien dat anders). Lijn na lijn maakt uiteindelijk een laag en alle lagen samen maken de letter. Het materiaal is PLA: een biologisch afbreekbare stof.

 

 

 

IMG_0551

De hiernaast staande “O” is een armband. Een armband met het planetenstelsel. Ooit gezien bij de Makerfaire in Newcastle zijn we op zoek gegaan naar kralen die enigszins recht doen aan de grootte en vermeende kleur van de planeten. Deze planeten draaien nu overigens wel in een baan. Dat zou niet goed aflopen. Veel leerlingen zijn erg geïnteresseerd in sterrenkunde.

 

 

IMG_0552

Ook breien is Maken. Sterk, warm, mooi vaak. De “P” hiernaast is gemaakt van vier gebreide lapjes. Voor sommigen doet dit denken aan “textiele werkvormen” die we vroeger op school kregen. Waarom is dit ooit afgeschaft?

 

 

 

IMG_0553

Dat oude, beproefde technieken ook best een moderne, digitale variant kan hebben, bewijst deze “U”. Geborduurd op de borduurmachine. Een zeer geavanceerd apparaat dat een plaatje om kan zetten in steken in allerlei kleuren. Verschillende technieken kunnen worden gebruikt en onlangs deden we een workshop waar je de machine zelfs kunt programmeren. Een geweldige aanwinst voor het Tassenproject dat we in de derde klas Science doen!

 

IMG_0556

Maken kan een boel rotzooi opleveren en eerlijk gezegd doet dat het ook. We proberen prudent met ons afval om te gaan. Hout en plastic gooien we pas weg als er echt niets meer  mee gemaakt kan worden. Deze recycle-“L” staat dan ook symbool voor onze pogingen niet teveel afval te maken. En een aansporing om dit vaker te doen.

 

 

IMG_0557

Natuurlijk kan een reageerbuis niet ontbreken. Onderzoeken is heel belangrijk voor onze leerlingen. Vanaf de allereerste les wordt er gewerkt aan fatsoenlijk onderzoek doen. Daar heb je heel veel aan bij elk vak en zeker ook bij maken. In deze reageerbuis een flinke hoeveelheid mooie, oude schelpjes. Ook een schitterend ontwerp!

 

 

IMG_0558Met een guts is deze linosnede van de letter “E” gemaakt. Een eeuwenoude techniek die nog steeds mooi werkt. Stempelen, afdrukken werkt nog steeds goed als je meer dan één kunstwerk wil maken. Ook deze, wat je bijna zou kunnen noemen, ambachten hebben een plek in ons maakonderwijs aan de leerlingen.

 

 

IMG_0559

Het apparaat dat het snelst, het makkelijkst, en het meest precies werkt in onze Makerspace is de lasercutter. Deze kan graveren (zie de cijfers van π bij de letter “O”) maar ook heel exact snijden. heel veel materialen zoals papier, karton, perspex en hout. Hier zie je de letter “R” gesneden uit perspex en hout. Steeds meer leerlingen weten hoe dit apparaat werkt. En dat zie je aan het gebruik.

 

 

IMG_0560Het uitroepteken “!” is gemaakt van verschillende stoffen die aan elkaar zijn genaaid. We hebben een batterij naaimachines staan waar elke leerling mee moet leren werken. Altijd zie je wel een paar leerlingen die daardoor aangeraakt worden. Een prachtige “zachte” techniek die een belangrijke plaats heeft binnen ons onderwijs.

 

 

Jas wordt tas

Gastblog door Martje Storm

Jas wordt tas

image001Op Marktplaats zag ik een mooie leren jas te koop staan. Voor een luttele 15 euro kwam de jas via de post. Altijd spannend wat er dan voor pakje bezorgd wordt. Dus, hup pakje open, jas proberen…..geen succes. Ik had gehoopt op een hippe, stoere jas, maar dit was niks. Te groot, te ordi, de jas heeft niets met mij te maken.

Marktplaats is soms je ‘verlies’ nemen.

Maar ik bedacht om van de jas een tas een maken, want de miskoop was wel gemaakt van prachtig zacht leer, had leuke details. Dus zo maak je van de nood een deugd.

Van mijn projectje heb ik via Instagram verslag gedaan. En nu mag ik gastbloggen op Plakkenenknippen!

Stap 1: oriëntatie

image003De jas ben ik eerst te lijf gegaan met een wildschaar, want dat leek mij wel toepasselijk bij leer. Het slimste leek mij op om langs de zomen te knippen om zo veel mogelijk leer ter beschikking te hebben voor het tasproject. De mouwen, de kraag, de ceintuur en de voor- en achterpanden leken herbruikbaar voor de tas.

image005Als de jas in stukken geknipt is, kun je overzien welke stukken bruikbaar zijn en op grond van je materiaal keuzes maken over de vorm van de tas, hoe je de tas wilt gaan gebruiken, maar ook welke elementen je in de tas zichtbaar wilt hebben. Ik vond het leuk om de zakken van de voorpanden zichtbaar te hebben en ook de slijtplekken die bij de zoom zaten. image007Verder was het vrij helder dat de oorspronkelijke ceintuur als schouderband gaan functioneren bij de tas. De kraagstroken (linksboven op de foto) heb ik gebruikt om de tas diepte te geven.

Stap 2: tas ontwerpen

jwtNa de oriëntatie op basis van je materiaal, denk je ook na over hoe je de tas wilt gaan gebruiken. Is het voor werk, voor sport , voor in het weekend? Doordenk daarbij wat je mee wilt nemen en wat dat vraagt van het formaat van de tas. Ik heb bijvoorbeeld mijn folio-map als formaatmal gebruikt. Met behulp van een groot stuk (patroon-) papier kun je je ideale tas ontwerpen. Moet het een staande tas worden, of juist liggend, misschien liever vierkant of trapezevormig? Met een flap of alleen een rits? image012Ik heb gekozen voor een vierkante, liggende tas, die naar boven toe lichtjes taps toeloopt, met een ritssluiting en een schouderband. De diepte van de tas heb ik zo breed gemaakt als de oorspronkelijke kraag van de jas. Ook is het handig na te denken welke kleine vakken je nodig denkt te hebben. Je fietssleutel, heb je altijd een pen bij je, OVchipkaart, zakmes, lippenstift, dat soort dingen. Daar moet je vakjes voor ontwerpen en bedenken. Die kun je op de basisvorm intekenen. Hiernaast zie je het contour van mijn telefoon ingetekend.

image009In het ontwerp moet je ook je fournituren betrekken. Ik heb voor de schouderband 3 D-ringen en een schuifgespje gekocht. Voor de sluiting een laarsrits van 35cm. Op internet kun je deze onderdelen goed vinden (www.fournituren.nl of www.textielstad.nl ) . Verder heb ik voor de gelegenheid ook leernaalden gekocht voor mijn (gewone) naaimachine, leernaalden om met de hand te werken en extra stevig garen.

Stap 3: knippen onderdelen

image014Nadat je met papier de onderdelen van de tas gemaakt hebt, kun je de onderdelen feitelijk gaan uitknippen. Ik ben begonnen met het leer. Zoals eerder gezegd heb ik daar een wildschaar voor gebruikt.

Daarna heb ik een stevige bijpassende stof voor de binnentas gezocht. Ik ben voor een stevige katoen gegaan, die eigenlijk als meubelstof verkocht wordt. Dan weet ik zeker dat het tegen een stootje kan. Je kunt ook voor een lichtere stof kiezen, omdat je anders misschien een zware tas krijgt.

Stap 4: binnentas in elkaar zetten

image015Nu is het moment om het ontwerp van je binnentas uit te voeren. Welke vakjes moeten waar en hoe moeilijk of makkelijk moeten die vakjes bereikbaar zijn? Wil je een los etuitje in de tas om kleine losse dingen snel te kunnen vinden?

Hiernaast zie je hoe ik een stukje leer inzet om een vak te maken waar ik mijn portemonnaie en sleutels kwijt kan. Aan de andere kant van de tas heb ik een vakje gemaakt voor telefoon. Pas als je de vakjes gemaakt hebt, zou ik de binnentas helemaal in elkaar zetten. De sluiting maak ik pas in een later stadium.

Stap 5: Buitentas in elkaar zetten

image017Als je de buitentas in elkaar gaat zetten, moet je ook eerst het kleinere werk doen; namelijk de vakjes, hengsels etc. Omdat ik de oorspronkelijke jaszakken hergebruik, heb ik op de voor- en achterpanden van de tas geen vakken aan te brengen. Maar ik maak wel lussen met D-haken om de schouderband aan te verbinden. Bij het maken van die lussen is het belangrijk om te zorgen dat de D-haak weinig bewegingsruimte krijgt, omdat het draagvermogen verzwakt. Dus de tunnel van de D smal maken. Op de foto is het eigenlijk iets te groot. Ik heb dat later aangepast. #voortschrijdendinzicht.

Stap 6: rits aanbrengen

Voor het maken van de sluiting heb ik mij laten inspireren door bestaande tassen. Ik zie bij veel tassen dat de rits extra stevigheid mee krijgt, omdat er nogal eens kracht op de rits komt te staan. Ik heb deze versteviging van leer gemaakt.

image020De ritslip zit aan het einde van de rits.

image022Daarna heb ik de bovenkant van de tas gemaakt, door de rits ruim te borgen in stof en leer. Ik heb door te spelden zowel de voering als het leer in toom gehouden en dan rustig in 1 keer doorstikken, met de leernaald, met een ritsvoetje. Hiernaast zie je het ‘deksel’ van de tas, waarbij de rits geborgd is.

Stap 7: Tas in elkaar zetten

image023Nu de rits stevig tussen leer en voering vast zit, kan de rits aan de binnentas vast gemaakt worden. Ik begin met de binnentas, omdat dat gemakkelijker gaat en minder zichtbaar is.

image025Daarna kan de binnentas in de buitentas getild worden. Ik heb ook hier weer met behulp van spelden het deksel op de tas gemaakt. Dat is een secuur werkje, dat met aandacht gedaan moet worden. Ik heb er voor gekozen om de naad aan de buitenkant te doen, omdat het gemakkelijker is. Echte perfectionisten zouden misschien liever kiezen voor een naad aan de binnenkant.

Stap 8: Schouderband aanbrengen

Het aanbrengen van een schouderband kan heel eenvoudig; je knoopt de ceintuur aan de D-ringen vast, zoals je op de foto op de vorige pagina ziet. Ik heb gekozen voor een verstelbare schouderband. Hoe je dat moet doen, is nogal een gepuzzel; ik raad je aan naar een andere tas te kijken.

image028Eerst 1 kant aan het beweegbare deel van de gesp vast zetten. Dan een lus maken door 1 D-ring, dan de ceintuur door de schuifgesp wurmen en dan het andere eind aan de 2e D-ring vastmaken. Ik heb deze fase zonder naaimachine gedaan, omdat een gewone machine niet door 2x de ceintuur kan. Met een leernaald en met de hand gaat het heel makkelijk.

Stap 9: Vastzetten van binnentas aan buitentas

De laatste actie is om de binnentas met kleine steekjes aan de buitentas vast te maken, zodat de voering lekker strak tegen de buitentas aanzit en de tas van binnen groter lijkt. De bedoeling is om de zoomen met de hand tegen elkaar aan te zetten.